Noworoczna homilia ostatniego roku pontyfikatu Ojca Świętego w całości poświęcona była budowie pokoju na świecie. 1 stycznia 2004 roku w uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki Maryi Jan Paweł II przewodniczył Eucharystii odprawionej właśnie w intencji pokoju na ziemi.

Wobec sytuacji niesprawiedliwości i przemocy, jakie panują w wielu częściach kuli ziemskiej, wobec przedłużania się konfliktów zbrojnych, często zapomnianych przez opinię publiczną, jest coraz bardziej nieodzowne wspólne budowanie dróg pokoju; dlatego też niezbędne staje się wychowywanie do pokoju.

Homilia w Nowy Rok, 01.01.2004

Ojciec Święty dostrzegał potrzebę utworzenia nowego ładu na arenie międzynarodowej. Jego zdaniem ład, oparty na poszanowaniu godności ludzkiej, pozwalający na spójny rozwój narodów, solidarność na wszystkich płaszczyznach także w dziedzinie rozwoju gospodarczego, nauki i techniki, pozwoliłby na stosowne rozwiązanie dzisiejszych problemów.

Do pokoju i sprawiedliwości na świecie Jan Paweł II nawoływał także w orędziu noworocznym wygłoszonym w 2002 roku (Orędzie na XXXV Światowy Dzień Pokoju, 8.12.2001, Watykan). Nawiązując do wzrastającego zagrożenia terroryzmem, wskazywał istotną rolę przywódców religijnych i szczególną ich odpowiedzialność w przeciwdziałaniu zagrożeniu. Zrozumienie i współpraca między religiami to podstawa eliminacji przyczyn terroryzmu. Na tej podstawie można stworzyć płaszczyznę dialogu i współpracy ponad narodami i religiami na rzecz pokoju między nimi.

Jan Paweł II wzywał, by kierując się sprawiedliwością, należy nie zamykać się na przebaczenie drugiemu człowiekowi. „W tym celu należy wyjść poza «logikę sprawiedliwości» i otworzyć się także na «logikę przebaczenia». Bowiem «nie ma pokoju bez przebaczenia!»

Słowa Ojca Świętego „Nie ma pokoju bez sprawiedliwości, nie ma sprawiedliwości bez przebaczenia” brzmią w naszych sercach do dziś.